De openbare verlichting wordt beheerd door Fluvius welke reeds binnen grondgebied Edegem gedurende een 4-tal jaar bezig is met de verledding van de openbare verlichting. Als einddatum wordt hierbij gestreefd om tegen 2030 volledig verled te zijn.
Een snellere besparing op de energiekost werd echter gevraagd en hieromtrent heeft Fluvius volgende geantwoord aan alle Vlaamse gemeenten :
Mogelijkheid 1 - Energieloze nachten
Dit scenario bestaat erin de spanning van het openbare verlichtingsnet in een afgebakend geografisch gebied uit te schakelen tijdens een deel van de nacht (bv van 23 tot 5 uur tijdens de week en op zondagnacht, vrijdag- en zaterdagnacht blijft het licht aan). Tijdens die uren is dan alle openbare verlichting gedoofd (ook de interactieve openbare verlichtingstoestellen). Er is dus geen uitzondering mogelijk voor specifieke locaties of wegen.
Dit scenario kan tijdelijk toegepast worden en vraagt geen interventies ter plaatse en kan dan ook snel geïmplementeerd worden. Het afgebakende geografische gebieden waartoe Edegem behoort, loopt over 40 gemeentegrenzen heen. Er is géén eensgezindheid van alle betrokken gemeenten om dit over het hele grondgebied in te voeren.
Mogelijkheid 2 - Standaard dieper dimmen/doven
Op vraag kan Fluvius alle interactieve (sturingssysteem kan vanop afstand aangepast worden)
verlichtingstoestellen uitrusten met een universeel brandprogramma dieper dimmen (of doven). Door het lichtniveau hiermee doorheen de nacht aan te passen – met oog voor de normen op vlak van verkeersveiligheid uiteraard – kan een forse besparing gerealiseerd worden ten opzichte van toestellen die de hele nacht op volle sterkte branden. Hoeveel je bespaart, hangt af van het huidige brandprogramma.
Deze mogelijkheid is toepasbaar op alle interactieve verlichtingstoestellen en is volledig gratis.
Voor lokaal bestuur Edegem zijn er momenteel 675 verlichtingspalen voorzien van interactieve verlichtingstoestellen , maar wel gespreid over heel wat straten. Hiervan liggen er 186 stuks op hoofdwegen en 40 stuks op wijkontsluitingswegen. Deze verlichtingspalen worden tijdens de nacht reeds gedimd naar 50%. Ze kunnen eenvoudigweg nog dieper gedimd worden naar 30% of zelfs volledig uitgeschakeld worden.
Mogelijkheid 3 - Uitwerking van een actieplan per gemeente (doofprogramma)
Fluvius beschikt over standaarddoofprogramma’s die op maat lokaal kunnen worden geactiveerd. Daarbij kies je ervoor om bepaalde zones en wegen de hele nacht te verlichten, terwijl andere plaatsen op vooraf bepaalde tijdstippen worden gedoofd. Je kan hierbij eventueel uitzonderingen maken tijdens het weekend.
Lokaal bestuur Edegem wenst gebruik te maken van mogelijkheid 3 om een besparing op het energieverbruik te realiseren. Lokaal bestuur Edegem wenst daarom over te gaan tot het volledig doven van de openbare verlichting tussen 23.00u 's avonds en 5.00u 's ochtends en dit vanaf zondagavond tot en met donderdagnacht. Op vrijdag- en zaterdagnacht blijven de huidge brandregimes van kracht. Deze maatregel moet uitgewerkt worden over het volledige domein van Edegem met uitzondering van :
- de gewestwegen N1 en N171 : de openbare verlichting is in eigendom en dus ook ten laste van AWV, welke reeds heeft laten weten dat zij vanwege de veiligheid , de verlichting zullen laten branden
- de gewestweg N173 (Prins Boudewijnlaan) : de openbare verlichting is in eigendom van de gemeente, en deze verlichtingstoestellen zijn allemaal reeds verled. Deze blijven branden volgens het bestaande brandregime
- de lokale wegen type I en type IIA (gebiedsontsluitingswegen) volgens mobiliteitsplan moeten blijven branden volgens bestaande brandregimes : Doornstraat - Drie Eikenstraat - Strijdersstraat - Hovestraat - Kontichstraat - Trooststraat - Lourdeslaan - Oude Godsstraat en Molenlei (Molenstraat).
- Thv kruispunten wordt gevraagd om één OV-paal te laten branden ten behoeve van de zichtbaarheid
- Thv de zebrapaden wordt gevraagd om de OV-paal/palen te laten branden ten behoeve van de veiligheid
Bovenstaande geldt ook voor de reeds (deels) verledde straten waar de ledverlichting volledig gedoofd moet worden muv de kruispunten en zebrapaden (en mits ze niet gelegen zijn op de vermelde gewest- of hoofdwegen).
Fluvius rekent voor de aanpassingen een kostprijs aan van 46 €/OV-paal. Ten einde bovenstaand scenario uit te werken, moet Fluvius een 1050 OV-palen aanpassen qua brandregime. Mogelijks dienen, ten einde één OV-paal brandende te houden op de hoeken en zebrapaden, in sommige gevallen meerdere aanpassingen te gebeuren. Dit kan voorlopig niet ingeschat worden, maar de impact hiervan zal beperkt zijn.
Voor de opstart van dit dossier wordt verder met een kostprijs van 1050 OV-palen x 46€/OV-paal gerekend, gelijk aan een kost van ongeveer 48.300 EUR. Een interne berekening toont aan dat hiermee ongeveer een besparing van zo'n 125.000 kWh kan gerealiseerd worden, goed voor zo'n 43.750 EUR in het eerste jaar (aan 0,35 €/kWh maar ook deze prijs schommelt). Deze besparing daalt naarmate de verledding toeneemt maar heeft dus een terugverdientijd na 2 jaar.
Het is belangrijk dat het doof-scenario aangehouden wordt tot de volledige verledding gebeurd is, aangezien elke wijziging van het brandregime opnieuw zal aangerekend worden volgens de geldende prijs per paal. Na de omschakeling naar een interactieve verledding, kan wel opnieuw (kosteloos) herbekeken worden of het doof-scenario behouden blijft, dan wel of de LED-verlichting (die toch iets anders qua lichtintensiteit is dan de klassieke verlichting), in een dieper dim-programma moet geprogrammeerd worden (bv 100% vermogen tot 22.00u - 50% tot 23.00u (of 24.00u) - 30% tot 5.00u - 50% tot 6.00u en 100% vanaf 6.00u en uitgaan verlichting.) .
Aanvullend wordt opgemerkt dat Fluvius binnen de gemeentegrens al degelijke inspanningen geleverd heeft om tegen 2030 conform afspraak alle verlichting te verledden. Des te sneller er echter verled wordt, des te goedkoper worden ook de branduren voor 23.00u, want dan brandt nog elke lamp. Vandaar dat aan Fluvius gevraagd wordt om het investeringsprogramma te versnellen en als einddatum een volledige verledding tegen 2028 te realiseren. Prioritair wordt hierbij gevraagd de toekomstige verledding in de eerste orde te voorzien op de hoofdassen, aangezien daar de verlichting de hele nacht blijft branden. Een aanpassing naar led-verlichting zou op deze locaties dan ook het hoogste rendement genereren.
Artikel 40, §1 van het decreet lokaal bestuur bepaalt dat de gemeenteraad, onder voorbehoud van andere ettelijke of decretale bepalingen, over de volheid van bevoegdheid beschikt ten aanzien van de aangelegenheden van gemeentelijk belang. Voor de verwezenlijking daarvan kunnen ze alle initiatieven nemen.
De raad beslist Fluvius opdracht te geven om de openbare verlichting volledig te doven tussen 23.00u en 5.00u vanaf zondagavond tot en met donderdagnacht behalve op de gewestwegen en de lokale wegen type I en type IIA : Doornstraat - Drie Eikenstraat - Strijdersstraat - Hovestraat - Kontichstraat - Trooststraat - Lourdeslaan - Oude-Godstraat en Molenlei (Molenstraat).
Volgende parameters dienen eveneens in rekening te worden gebracht :
- Thv kruispunten wordt gevraagd om één OV-paal te laten branden ten behoeve van de zichtbaarheid.
- Thv de zebrapaden wordt gevraagd om de OV-paal/palen te laten branden ten behoeve van de veiligheid.
De raad vraagt Fluvius om de verledding van de openbare verlichting te versnellen naar 2028 ipv 2030 en zal hiervoor de voorziene budgetten van 2028 en 2029 naar voor halen.
De raad vraagt Fluvius om de focus van de verledding op de hoofdassen te leggen die 's nachts wel blijven branden.